Nefse Zulme Dâir...
Gabî1 ise
kişi zâhir ve bâtına karşı bitmez vehim2 ve zan,3
Fiiliyâta ortaklar ihdâs eden nefsi de oluverir kalpazan!
Vehim nedir bilmezsen, nefsin her telkîni olur hakîkat,
Uykuya düşkünlüğün yersiz değil, gecikme hemen yat!
Bakıversen nefsinin isteklerine, hepsi de muhâlif şerîât'e,
Tavrının kâmil olduğunu fısıldayan nefsindir, bu vesvese!
Nefsini her şeyden evlâ4 görürsen
oluverir şeytânın makarrı,
Temyîz gerek karşında firâvun; zor iş bu, değil herkesin kârı!
Düşün bakalım nefs değil mi, rûz-i cezâda5
çekilecek hesaba,
Rücû edicidir Rûh aslî vatanına, bedeni ise bıraktın dünyâda!
Nefsin şerîate muhâlif isteklerine destûr ile edersin ona zûlm,
Vehmine kul olma, uyan "ve lâ takfü mâ leyse leke bihî îlm6"
Fâil-i Mutlâk7 idrâk
edilemeyince resimler olur mutasarruf,8
Nazarında zarf mûteber9 olana izhâr eder mi kendini mazrûf!10
İkrâ11 emr-i
ilâhisi ile fâş olundu, esmâlar âlemde meknuz huruf,12
Nice virânelerin duvarları arkasındadır, emânet verilen
zuhruf.13
Ehl-i şirke mâtuf14 hitâb "Vemtazûl yevme eyyühel mucrimûn15"
İbâdullah'ın16
diline pelesenk "İnnâ Lillâhi ve innâ ileyhi raciûn17"
- 1. Gabî: Anlayışı kıt, anlayışsız.
- 2. Vehim: gerçekte var olmayan bir şeyin var olduğuna, ya da vuku bulmamış bir şeyin vuku bulmuş olduğuna veyâhut vuku bulması ihtimâli az olan bir şeyin mutlaka vuku bulacağına şeksiz şüphesiz inanmak ve bu inancı kendine dâvâ kılmak marazı, yâni hastalığıdır.
- 3. Zan: bir nesne, bir fiil ya da bir olay hakkında edinilen olumlu ya da olumsuz kanaâttir.
- 4. Evlâ: Öncelikli, üstün.
- 5. Rûz-i Cezâ: Cezâ günü
- 6. Resmî sıralamaya göre 17. İsrâ sûresi, 36. âyet: Bismillahirrahmânirrahîm - Ve lâ takfü mâ leyse leke bihî îlm innes sem'â vel besâra vel füade küllü ülâike kâne anhü mes'ulâ. Meâli: Hakkında kesin bilgi sahibi olmadığın şeyin ardına düşme. Çünkü kulak, göz ve kalp, bunların hepsi ondan mes'ûldur.
- 7. Fâili-i Mutlak: Mutlâk fâil, Cenâb-ı Hakk
- 8. Mutasarruf: Tasarruf sâhibi
- 9. Mûteber: İtibârlı
- 10. Mazrûf: Zarflanmış
- 11. Resmî sıralamaya göre 96. Alak sûresi 1. âyet: Bismillahirrahmânirrahîm - Ikrâ' bismi rabbikelleziy halak. Meâli: Halk eden Rabbinin ismine yönelerek oku!
- 12. Huruf: Harfin çoğulu, harfler.
- 13. Zuhruf: Altın, mücevher
- 14. Mâtuf: İthâf olan
- 15. Resmî sıralamaya göre 36. Yâsîn sûresi 59. âyet: Bismillahirrahmânirrahîm - Vemtazûl yevme eyyühel mücrimûn. Meâli: Ayrılın bugün ey cürum işleyenler.
- 16. İbâdullah: Allah'ın kulları
- 17. Resmî sıralamaya göre 2. Bakara sûresi 156. âyet: Bismillahirrahmânirrahîm - Ellezîne izâ esabethüm müsıybetün kâlu innâ lillâhi ve innâ ileyhi raciûn. Meâli: Onlara bir mûsibet isâbet edince derler ki "Biz Allah'tanız ve O'na dönücüyüz."